Umowa zlecenie – zalety i wady zatrudnienia

Dostałeś propozycję pracy lub już pracujesz na podstawie umowy zlecenie? Wszyscy mówią, że to śmieciówka i nic Ci się nie należy? Czy rzeczywiście tak jest? Czy praca na umowie zlecenie nie ma żadnych plusów? Obok umowy o pracę umowa zlecenie jest jedną z najpopularniejszych form zatrudnienia. Warto zwrócić uwagę, że zawarcie umowy zlecenia zamiast umowy o pracę jest niedopuszczalne, ale o tym w dalszej części.

 

Umowa zlecenie – na czym polega?

Umowa zlecenie jest umową cywilnoprawną. Oznacza to, że jest regulowana przepisami Kodeksu cywilnego. Umowę o pracę reguluje Kodeks pracy. Zgodnie z Kodeksem cywilnym przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie.

Strony umowy zlecenia tradycyjnie nazywa się zleceniodawcą (zlecający wykonanie określonych czynności) i zleceniobiorcą (wykonującym zlecenie). Jest to umowa starannego działania. Oznacza to, że o prawidłowym jej wykonaniu nie decyduje końcowy efekt, lecz odpowiednie wykonywanie czynności wraz z należytą starannością. Efekt końcowy jest decydujący w umowie o dzieło.

Umowę zlecenie możesz zawarzeć ustnie, czyli w sposób dorozumiany. W celu uniknięcia sporów zalecana jest jednak forma pisemna.

 

Umowa zlecenie – zalety i wady

Brak podporządkowania

Brak podporządkowania jest charakterystyczną cechą umowy zlecenia. Wykonywanie pracy pod kierownictwem przełożonego jest główną cechą umowy o pracę. Czy oznacza to, że nie musisz wykonywać poleceń pracodawcy? Chodzi głównie a charakter pracy i sposób jej wykonywania. Pracując na umowie zlecenie wykonujesz pracę samodzielnie, bez nadzoru zleceniodawcy. Zleceniodawca nie może narzucać Ci rytmu i miejsca pracy. Najważniejsze jest to, abyś wywiązał się z obowiązków i wykonał zlecenie.

 

Możliwość wykonywania pracy w dowolnym miejscu i czasie

Umowa zlecenie daje nam więcej swobody i niezależności. Możemy sami ustalać miejsce i czas wykonywanych czynności. Jeśli pozwala na to charakter zleconych działań, możesz sam zdecydować gdzie będziesz pracować i ile godzin dziennie będziesz poświęcać na realizację zlecenia. Nie obowiązują Cię dobowe i tygodniowe limity czasu pracy. Nie musisz spędzać w pracy standardowych ośmiu godzin, ani wykonywać zlecenia w siedzibie firmy.

 

Możliwość wykonania zlecenia przez osobę trzecią

Jeśli umowa dopuszcza takie rozwiązanie lub zaszły szczególne okoliczności, możesz powierzyć wykonanie zlecenia innej osobie. W takim wypadku musisz zawiadomić niezwłocznie zleceniodawcę o osobie i o miejscu zamieszkania swego zastępcy. W razie zawiadomienia odpowiadasz tylko za brak nalezytej staranności w wyborze zastępcy. Rozwiązanie takie jest niedopuszczalne w przypadku umów o pracę.

 

Wysokie koszty uzyskania przychodu

Koszty uzyskania przychodu pomniejszają podstawę opodatkowania, dzięki czemu płacisz niższy podatek. Umowa zlecenie rozliczana może być na podstawie dwóch rodzajów kosztów uzyskania przychodu: podstawowych 20% lub podwyższonych 50%. Wobec zleceniobiorców nie stosuje się obniżonych kosztów ryczałtowych takich jak w umowie o pracę. Warto również zwrócić uwagę, że jako zleceniobiorca masz prawo do zastosowania w zeznaniu rocznym faktycznie poniesionych kosztów uzyskania przychodu. Jeżeli będziesz w stanie udowodnić, że koszty uzyskania przychodu z tytułu umowy zlecenia były wyższe niż wynikające z PIT-11, to możesz je odliczyć w rzeczywistej wysokości wydatków (np. faktury za paliwo, laptop itp).

 

Minimalne wynagrodzenie

Jeżeli ani z umowy, ani z okoliczności nie wynika, że przyjmujący zlecenie zobowiązał się wykonać je bez wynagrodzenia, za wykonanie zlecenia należy Ci się wynagrodzenie. Osobiście nie spotkałam się z umową zlecenie wynonywaną bez wynagrodzenia. Musisz jednak wiedzieć, że jest to możliwe. Jeśli nie jesteś wynagradzany w systemie prowizyjnym i nie decydujesz samodzielnie o tym, kiedy i gdzie pracujesz, przysługuje Ci minimalne wynagrodzenie za godzinę pracy. Zgodnie ze zmianami obowiązującymi od 1 stycznia 2017 r. przy umowie zleceniu ma zastosowanie minimalna stawka godzinowa a wynagrodzenie musi być wypłacane w systemie miesięcznym.

 

Możliwość wypowiedzenia umowy w każdym czasie

Dający zlecenie i przyjmujący zlecenie mogą je wypowiedzieć w każdym czasie. Możliwość ta może być zarówno wadą, jak i zaletą. Wypowiedzenie umowy nie musi być uzasadnione. Nie obowiązują Cię też okresy ochronne. W umowie zlecenia brak więc poczucia stabilizacji. Z drugiej strony jeśli chcesz zakończyć współpracę, nie musisz czekać do końca okresu wypowiedzenia umowy.

 

Brak uprawnień pracowniczych

To jedna z głównych wad umowy zlecenia.  Jak wspomniałam, umowy nie reguluje Kodeks pracy. W związku z tym nie masz prawa do płatnego urlopu wypoczynkowego, urlopu bezpłatnego ani też urlopów związanych z rodzicielstwem.  Umowa zlecenie nie jest wliczana do stażu pracy, od którego zależy wymiar urlopu wypoczynkowego. Nie przysługuje również ochrona w czasie ciąży. Nie przysługuje Ci również na przykład dofinansowanie do wczasów czy udzielenie pomocy w formie materialnej.

 

Umowa zlecenie a składki ZUS

W niektórych przypadkach umowa zlecenia nie podlega oskładkowaniu. Przykładem może być tutaj umowa zlecenia ze studentem lub uczniem do ukończenia 26 roku życia. W tym przypadku zleceniodawca nie odprowadza żadnych składek, a Ty dostajesz więcej „na rękę”.  Jeśli nie jesteś studentem a umowa zlecenie jest Twoim jedynym źródłem dochodów, podlegasz ubezpieczeniom społecznym i  ubezpieczeniu zdrowotnemu. Masz więc odprowadzane składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. Możesz również korzystać ze świadczeń opieki zdrowotnej w ramach NFZ. Umowa o pracę zawsze stanowi podstawę do ubezpieczeń społecznych. O tym, jak sprawdzić czy pracodawca opłaca za Ciebie składki możesz przeczytać tutaj.

 

Umowa zlecenie a umowa o pracę

Treść umowy zlecenia można kształtować w swobodny sposób. Nie ma przeszkód prawnych by na przykład wynegocjować płatny urlop czy przerwę w pracy. Trzeba jednak mieć na uwadze, że zbyt wiele elementów pracowniczych może spowodować przekształcenie umowy zlecenie w umowę o pracę. Pamiętaj, że o prawidłowym zakwalifikowaniu umowy nie decyduje jej nazwa a charakter.

Nie możesz zostać zatrudniony na podstawie umowy cywilnoprawnej w warunkach, w których powinna zostać zawarta umowa o pracę. Stanowi to wykroczenie przeciwko prawom pracownika. Pracodawcy grozi za to grzywna.

W razie nie wywiązania się z obowiązków przez którąkolwiek ze stron umowy oraz w kwestiach spornych będzie decydował wyłącznie sąd cywilny.

 

Umowa zlecenie – świadczenia

Co ze świadczeniami? Czy na umowie zlecenie przysługuje zasiłek chorobowy, macierzyński i opiekuńczy? Czy można korzystać z „wychowawczego”? Tak. Musisz jednak pamiętać o warunkach.

O zasiłku macierzyńskim na umowie zlecenie przeczytasz tutaj.

Zasiłek chorobowy na umowie zlecenie przysługuje na podobnych zasadach jak w przypadku przedsiębiorców, o czym szczegółowo w tym wpisie.

Możesz skorzystać z zasiłku opiekuńczego nad zdrowym dzieckiem do lat 8 – więcej informacji znajdziesz tutaj.

 

 

 

Masz pytania w tym temacie? Potrzebujesz więcej informacji lub pomocy w sporządzeniu pisma?   

Napisz!  Formularz kontaktowy  lub mail: info@argumente.pl 

Możesz również dodać opinię lub pytanie w komentarzu poniżej.

 

Uważasz, że informacje są przydatne? Polub lub udostępnij wpis!

To może Cię zainteresować

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *